ośliny są potężnym źródłem składników odżywczych. Dostarczają organizmowi niezbędnych substancji i mogą wspierać wiele jego funkcji. Jedną z takich roślin jest maca peruwiańska.
Maca (Lepidium meyenii), znana również jako pieprzyca peruwiańska, to warzywo z rodziny kapustowatych, pochodzące z wysokogórskich płaskowyżów peruwiańskich Andów. Należy do rodzaju Lepidium, jednego z największych rodzajów w rodzinie Brassicaceae. Bywa także nazywana żeń-szeniem peruwiańskim, choć nie jest spokrewniona z żeń-szeniem. Znacznie bliżej jej do brokułów, kapusty czy rzodkiewki. Jej aromat przypomina natomiast zapach irysów.
Jadalna część rośliny – korzeń – przypomina połączenie pasternaku i rzodkiewki, natomiast nadziemna część składa się z zielonych liści. Maca od tysięcy lat jest wykorzystywana przez mieszkańców Peru zarówno jako pożywienie, jak i naturalny środek wspierający zdrowie.
W ciągu ostatnich kilku dekad zyskała ogromną popularność na całym świecie jako naturalne wsparcie w przypadku różnych problemów zdrowotnych, w tym obniżonego libido czy problemów z płodnością.
Trochę historii
Mieszkańcy Andów uprawiają macę od ponad 3000 lat. Jest to jedna z niewielu roślin jadalnych zdolnych do przetrwania w surowych warunkach klimatycznych na wysokości przekraczającej 4000 metrów nad poziomem morza.
Tradycyjnie korzeń był wykorzystywany jako żywność – spożywano go w postaci fermentowanych napojów lub kasz.
Pierwszy pisemny opis tej rośliny pojawił się w 1553 roku. Hiszpański kronikarz Pedro Cieza de León, opisując podbój Peru, wspominał o korzeniach spożywanych przez mieszkańców andyjskich wyżyn, szczególnie prowincji Bombón.
Mieszkańcy Andów wykorzystywali macę również jako naturalny środek wspomagający leczenie różnych dolegliwości, takich jak choroby układu oddechowego czy schorzenia reumatyczne.
Pierwszą osobą, która w 1653 roku szczegółowo opisała nazwę rośliny i jej właściwości, był ojciec Bernabé Cobo – hiszpański jezuita i pisarz. Twierdził on, że maca rośnie w najbardziej surowych i zimnych regionach, gdzie nie można uprawiać innych roślin służących ludziom za pożywienie. Wspominał również o jej zastosowaniu we wspieraniu płodności.
W ostatnich latach popyt na produkty z macy znacząco wzrósł, prawdopodobnie za sprawą licznych doniesień o jej potencjalnym wpływie na libido i płodność. W odpowiedzi na rosnące zainteresowanie rozpoczęto jej uprawę także poza Peru, między innymi w górzystych regionach chińskiej prowincji Junnan.
Dziś maca jest wykorzystywana na wiele sposobów – od latte i koktajli, przez kapsułki, aż po kosmetyki. Najczęściej spotykaną formą są jednak sproszkowane korzenie, które znajdziesz również w ofercie Daily Spoon.
Dlaczego warto ją stosować?
Trudno nie polubić macy – roślinnego superfood bez kofeiny. Uważa się, że korzeń tej rośliny może wspierać ogólne samopoczucie, pomagać w utrzymaniu równowagi hormonalnej, poziomu energii oraz zdrowego libido.
Maca wyróżnia się także właściwościami adaptogennymi. Co to oznacza?
Adaptogeny to substancje wspierające zdolność organizmu do przystosowywania się do różnego rodzaju obciążeń fizycznych i emocjonalnych. Są to rośliny o niespecyficznym działaniu, które pomagają organizmowi zachować równowagę.
Od wieków wykorzystywane są w medycynie chińskiej i ajurwedyjskiej jako wsparcie poziomu energii oraz odporności na stres.
Do popularnych adaptogenów, oprócz macy, należą między innymi:
- żeń-szeń amerykański,
- bazylia azjatycka (tulsi),
- cytryniec chiński,
- grzyby reishi,
- ashwagandha.
To właśnie dlatego grzyby reishi znajdziesz również w mieszance superfoods Daily Spoon Odporność, stworzonej z myślą o dodatkowym wsparciu organizmu.
Więcej energii – lepszy nastrój
Udowodniono, że korzeń macy, podobnie jak matcha, może wspierać utrzymanie energii przez cały dzień bez charakterystycznego dla kofeiny uczucia rozdrażnienia. Dzięki temu łatwiej zachować koncentrację i skupienie na ważnych zadaniach.
Badania sugerują również, że maca może wspierać wydolność fizyczną. W jednym z badań zaobserwowano poprawę wyników sportowych podczas 40-kilometrowej jazdy na czas po dwóch tygodniach suplementacji.
Utrzymanie stabilnego poziomu energii może mieć także pozytywny wpływ na nastrój i codzienne samopoczucie.
Wspiera zdrowie reprodukcyjne
Maca od dawna jest znana jako naturalny afrodyzjak wspierający zdrowie mężczyzn.
Badania kliniczne wskazują, że może pomagać w utrzymaniu prawidłowego libido oraz wspierać funkcjonowanie prostaty na różnych etapach życia. Korzyści płynące ze stosowania macy nie dotyczą jednak wyłącznie mężczyzn. Uważa się, że może ona wspierać kobiecy układ rozrodczy, libido oraz płodność.
Ponadto często wymienia się ją jako roślinę pomagającą w utrzymaniu równowagi hormonalnej związanej z PMS oraz okresem menopauzy. Badania sugerują również, że może wspierać kobiety zarówno podczas menopauzy, jak i po jej zakończeniu, pomagając zachować dobre samopoczucie psychiczne oraz zdrowie seksualne.
Pomaga utrzymać równowagę hormonalną
Gdy myślimy o hormonach, najczęściej kojarzymy je wyłącznie z układem rozrodczym. W rzeczywistości hormony są produkowane przez gruczoły dokrewne rozmieszczone w całym organizmie.
Wpływają między innymi na:
- metabolizm,
- funkcje poznawcze,
- nastrój,
- regulację głodu i pragnienia.
Korzeń macy, wspierając funkcjonowanie nadnerczy, może pomagać organizmowi w utrzymaniu naturalnej równowagi hormonalnej.
Jako adaptogen wspiera prawidłową produkcję hormonów oraz naturalne procesy detoksykacyjne zachodzące w organizmie.
Bogactwo składników odżywczych
Maca to prawdziwa skarbnica składników odżywczych.
Suchy korzeń zawiera średnio:
- 59% węglowodanów,
- 10,2% białka,
- 8,5% błonnika,
- 2,2% tłuszczów.
Jest również doskonałym źródłem wielu witamin i minerałów, takich jak:
- witamina C,
- miedź,
- cynk,
- żelazo,
- wapń,
- potas.
W porównaniu z ziemniakami zawiera więcej żelaza i wapnia.
Dodatkowo dostarcza wszystkich ośmiu aminokwasów egzogennych oraz licznych fitoskładników wspierających prawidłowe funkcjonowanie organizmu.
Jak włączyć macę do codziennej diety?
ak już wspomnieliśmy, korzeń macy jest bogaty w składniki odżywcze i może stanowić wartościowe uzupełnienie codziennego jadłospisu.
W kuchni peruwiańskiej jest popularnym składnikiem wielu dań, którym nadaje delikatny orzechowo-karmelowy smak.
Dzięki niskiej kaloryczności i wysokiej zawartości witaminy C, żelaza, potasu oraz miedzi świetnie sprawdza się jako dodatek do zdrowych posiłków.
Maca doskonale komponuje się z:
- koktajlami,
- owsianką,
- wypiekami,
- batonami energetycznymi,
- smoothie.
Jej smak przypomina połączenie orzechów i karmelu, dlatego świetnie współgra ze słodszymi składnikami.
Najczęściej stosuje się ją w postaci proszku dodawanego do koktajli, soków lub owsianek, choć można ją znaleźć również w składzie kaw, czekolad czy olejów.
W Peru cały korzeń wykorzystuje się do przygotowywania zup, owsianek, piecze się go jak warzywo lub fermentuje, tworząc tradycyjny napój zwany „Chicha de Maca”.
Dobra wiadomość jest taka, że nie musisz przeprowadzać się w Andy, aby korzystać z dobrodziejstw tej niezwykłej rośliny. Najwyższej jakości proszek z macy znajdziesz również w Daily Spoon.
Przepis na kawowy koktajl espresso z macą
Prosty przepis idealny na momenty spadku energii lub wtedy, gdy około godziny 15:00 pojawia się ochota na coś słodkiego.
Składniki:
- ½ szklanki (125 ml) espresso lub mocnej kawy,
- ½ szklanki (125 ml) napoju roślinnego,
- 1 banan (najlepiej mrożony),
- 1 czubata łyżeczka masła orzechowego,
- 2 łyżki płatków owsianych,
- opcjonalnie: 1 czubata łyżeczka proszku z macy.
Sposób przygotowania
Nie może być prościej – wszystkie składniki umieść w blenderze i miksuj przez około minutę do uzyskania gładkiej konsystencji. Smacznego!
Choć maca posiada wiele cennych właściwości i może stanowić wartościowe wsparcie zdrowego stylu życia, nie jest cudownym środkiem rozwiązującym wszystkie problemy zdrowotne.
Podobnie jak inne produkty zaliczane do superfoods, stanowi jedynie element większej całości. Najlepsze efekty osiąga się wtedy, gdy dba się również o zbilansowaną dietę, odpowiednią regenerację, aktywność fizyczną, pielęgnację organizmu oraz skuteczne radzenie sobie ze stresem.
