Witaminy i minerały są równie ważne dla organizmu jak powietrze i woda. Nie tylko pomagają utrzymać ciało w zdrowiu i prawidłowym funkcjonowaniu, ale także wspierają ochronę organizmu przed różnymi chorobami. Samodzielne diagnozowanie i leczenie często nie prowadzi do dobrych rezultatów. Podobnie może być w przypadku suplementów diety, które decydujemy się przyjmować, ponieważ polecił je ktoś bliski, znajomy lub znana osoba reklamująca dany produkt. Nie próbuj samodzielnie określać niedoborów konkretnych składników w organizmie. Nie należy również oczekiwać, że niewłaściwą dietę można zrekompensować suplementami. To właśnie odpowiednio zbilansowane odżywianie jest jednym z najważniejszych elementów dbania o zdrowie całego organizmu.
Konsultacja z lekarzem i odpowiednie badania są niezbędne
Najczęściej zaczynamy przyjmować różnego rodzaju suplementy sezonowo lub wtedy, gdy sami odczuwamy taką potrzebę. Niestety, nie zawsze jest to właściwe podejście. Odpowiednie suplementy powinien zalecić lekarz, który zna nasz stan zdrowia i potrafi właściwie ocenić indywidualne potrzeby organizmu.
Niedobory określonych witamin, minerałów lub innych składników można potwierdzić jedynie za pomocą odpowiednich badań, na przykład badań krwi. Objawy, które odczuwamy, nie zawsze oznaczają brak tego konkretnego składnika, którego niedobór sami podejrzewamy. Przykładowo, częste skurcze mięśni nóg nie muszą oznaczać konieczności sięgnięcia po suplement magnezu – przyczyna może być zupełnie inna.
Dodatkowo, gdy na rynku pojawia się nowy, innowacyjny suplement, który zaczyna być szeroko reklamowany i stosowany przez wiele osób, często pojawia się naturalna ciekawość i chęć wypróbowania go samodzielnie. Choć suplementy dostępne bez recepty zazwyczaj nie zawierają bardzo wysokich stężeń składników, nie warto rozpoczynać ich stosowania bez konsultacji ze specjalistą. Nadmierne lub niewłaściwe przyjmowanie witamin, minerałów czy innych substancji może prowadzić do problemów zdrowotnych, również w dłuższej perspektywie.
Suplementy nie są zamiennikiem pożywienia
Często słyszymy to stwierdzenie i trudno zaprzeczyć, że jest prawdziwe – suplementy diety nie są w stanie dostarczyć wszystkich niezbędnych składników odżywczych, które organizm otrzymuje z owoców i warzyw, produktów mlecznych, mięsa oraz produktów zbożowych. Dlaczego więc pełnowartościowa żywność jest lepszym wyborem?
- Większa różnorodność składników odżywczych w jednym produkcie. Pełnowartościowe produkty spożywcze są złożone – zawierają wiele potrzebnych organizmowi mikro- i makroelementów, a nie tylko skoncentrowaną dawkę jednego lub kilku wybranych witamin.
- Błonnik pokarmowy. Pełnowartościowa żywność, taka jak produkty pełnoziarniste, owoce, warzywa i rośliny strączkowe, dostarcza błonnika pokarmowego. Błonnik wspiera prawidłową pracę jelit, ułatwia trawienie i może pomagać w zmniejszeniu ryzyka rozwoju niektórych chorób.
- Substancje ochronne. Wiele wartościowych produktów spożywczych zawiera korzystne dla zdrowia związki, takie jak antyoksydanty – substancje, które spowalniają naturalne procesy prowadzące do uszkodzenia komórek i tkanek.
Witaminy i ich podział
Witaminy to organiczne związki wytwarzane przez rośliny lub zwierzęta. Są niezwykle ważnym elementem diety, ponieważ nasz organizm (z wyjątkiem witaminy D) nie produkuje ich samodzielnie, dlatego muszą być dostarczane wraz z pożywieniem.
Witaminy dzielimy na dwie główne grupy:
- Witaminy rozpuszczalne w wodzie – oznacza to, że ich nadmiar jest usuwany z organizmu i nie jest magazynowany. Do tej grupy należą witaminy z grupy B (B1, B2, B3, B5, B6, B7, B9 i B12) oraz witamina C.
- Witaminy rozpuszczalne w tłuszczach – ich nadmiar jest magazynowany w wątrobie oraz tkance tłuszczowej jako zapas. Do tej grupy należą witaminy A, D, E i K.
Najpopularniejsze witaminy i ich stosowanie
- Witamina D – pomaga organizmowi w przyswajaniu wapnia, który jest ważny dla mocnych kości i ogólnego zdrowia. Niedobór tej witaminy może zwiększać ryzyko zachorowań, występowania bólu kości i pleców, a także wypadania włosów oraz przewlekłego zmęczenia. Choć teoretycznie możliwe jest dostarczenie odpowiedniej ilości witaminy D poprzez około 15-minutową codzienną ekspozycję na słońce, w rzeczywistości w naszym klimacie może być to dość trudne ze względu na niewielką liczbę słonecznych dni w roku. Życie w chłodniejszych regionach, praca w biurze od 9 do 17 oraz stosowanie kremów z filtrem przeciwsłonecznym (które ograniczają syntezę witaminy D) sprawiają, że naturalne pozyskanie wystarczającej ilości tej witaminy bywa utrudnione.
- Witamina B12 – jest ważna dla produkcji czerwonych krwinek i nowych komórek, prawidłowego funkcjonowania układu nerwowego oraz utrzymania właściwego metabolizmu energetycznego.
- Witamina C – jest antyoksydantem, który pomaga chronić komórki przed działaniem wolnych rodników – cząsteczek powstających między innymi w wyniku narażenia organizmu na dym tytoniowy, promieniowanie słoneczne, promieniowanie rentgenowskie oraz inne czynniki zewnętrzne.
Minerały i ich podział
Minerały natomiast są nieorganicznymi pierwiastkami pochodzącymi ze skał, gleby lub wody. Mogą być przyswajane bezpośrednio ze środowiska lub pośrednio – poprzez spożywanie roślin albo zwierząt, które wcześniej zjadły określone rośliny.
Minerały również dzielimy na dwie główne, choć nieco inne grupy:
- Makroelementy (minerały główne) – nie oznacza to, że są ważniejsze od pozostałych minerałów, ale organizm potrzebuje ich w większych ilościach. Do tej grupy należą między innymi: sód, chlorek sodu, potas, wapń, fosfor, magnez, siarka i inne.
- Mikroelementy – to minerały, których organizm potrzebuje w znacznie mniejszych ilościach niż makroelementów. Należą do nich: żelazo, cynk, jod, selen, miedź, mangan, fluor, chrom, molibden i inne.
Najpopularniejsze minerały i ich stosowanie
Magnez – jest jednym z ważniejszych składników odżywczych, co oznacza, że musimy dostarczać go wraz z dietą lub suplementami. Magnez jest najczęściej kojarzony ze wsparciem zdrowia kości oraz produkcją energii. Jednak jego działanie może być znacznie szersze. Ten minerał może również wspierać prawidłowe funkcjonowanie układu nerwowego, pomagać w zmniejszeniu stresu oraz łagodzić problemy ze snem. Może także przyczyniać się do utrzymania prawidłowego poziomu cukru we krwi.
Zaobserwowano, że wiele osób ma niedobór magnezu nie dlatego, że potrzebują suplementacji, ale dlatego, że ich dieta nie dostarcza wystarczającej ilości produktów bogatych w ten minerał. Aby zwiększyć poziom magnezu w organizmie, warto częściej sięgać po produkty takie jak pestki dyni, szpinak, karczochy, soja, fasola, tofu, brązowy ryż oraz orzechy (szczególnie orzechy brazylijskie).
Wapń – przeprowadzone badanie* wykazało, że ponad 40% mieszkańców Stanów Zjednoczonych nie dostarcza z dietą wystarczającej ilości wapnia. Oznacza to, że wiele osób nie otrzymuje odpowiedniej ilości tego minerału, który jest niezbędny do utrzymania mocnych kości i zdrowych zębów.
Cynk – według kilku badań naukowych jego niedobory częściej występują u osób starszych oraz u osób narażonych na przewlekły stres. Cynk wspiera prawidłowe funkcjonowanie układu odpornościowego i pomaga organizmowi wykorzystywać węglowodany, białka oraz tłuszcze do produkcji energii. Może również wspierać proces gojenia się ran.
Żelazo – często można usłyszeć, że żelazo powinno znajdować się w suplementacji każdego człowieka. Jest to prawda tylko częściowo, ponieważ zapotrzebowanie na ten minerał różni się w zależności od indywidualnych potrzeb organizmu.
U osób z niedoborem żelaza jego odpowiednia podaż może przyczynić się do:
- zwiększenia poziomu energii,
- poprawy funkcjonowania mózgu,
- zwiększenia liczby zdrowych czerwonych krwinek.
Osoby spożywające czerwone mięso zazwyczaj dostarczają odpowiednią ilość żelaza, jednak niektóre sytuacje, takie jak menstruacja, okres dojrzewania czy ciąża, mogą zwiększać zapotrzebowanie organizmu na ten minerał. Dlaczego? Żelazo jest szczególnie ważne w okresach intensywnego wzrostu i rozwoju.
Wegetarianie i weganie również mogą dostarczać odpowiednią ilość żelaza bez spożywania czerwonego mięsa, pod warunkiem że ich dieta jest dobrze zbilansowana i uwzględnia indywidualne zapotrzebowanie na witaminy oraz minerały.
Suplementy dla sportowców
To nieco inna kategoria suplementów, które najczęściej stosuje się nie w celu rozwiązania konkretnych problemów zdrowotnych, ale aby poprawić wyniki i efekty aktywności fizycznej. Rozumiemy, że osoby regularnie uprawiające sport mogą potrzebować większej ilości składników odżywczych ze względu na zwiększone zużycie energii. Mimo to, również przy wyborze suplementów sportowych warto skonsultować się ze specjalistą.
Chociaż dodatkowe białko zazwyczaj nie stanowi problemu dla większości osób aktywnych fizycznie, przed rozpoczęciem jego stosowania warto skonsultować się z lekarzem. W przypadku dokładniejszego doboru suplementów najlepiej porozmawiać ze specjalistą lub ekspertem, który pomoże określić, jakie produkty i kiedy warto stosować, aby osiągnąć konkretne cele.
Pierwsze skojarzenie ze słowami „suplementy dla sportowców” to zazwyczaj koktajle białkowe. Mówiąc najprościej – dostarczają one mięśniom białka, wspierając ich regenerację i rozwój. Choć w internecie można znaleźć wiele różnych produktów tego typu, wiele z nich charakteryzuje się sztucznym smakiem i zapachem, niezrozumiałym składem oraz mieszanką niepotrzebnych dodatków.
Naszym celem było stworzenie białka odpowiadającego potrzebom współczesnej, aktywnej osoby. Dzięki połączeniu nauki i technologii nie musieliśmy wybierać między dobrym smakiem a przejrzystym składem – udało się połączyć oba te elementy w jednym produkcie.
Naturalne, wegańskie białko pochodzenia roślinnego, bez sztucznych aromatów, emulgatorów i innych dodatków mogących obciążać pracę jelit – roślinny protein, który pozostaje kremowy i przyjemny w smaku.
Jak je stosować? Polecamy wypróbować najprostszy sposób – wymieszać je z wodą lub mlekiem migdałowym. Jeśli jednak chcecie stworzyć jeszcze bardziej odżywczy koktajl, może skusi Was karmelowy koktajl migdałowy z białkiem? Przepis jest bardzo prosty: zblendujcie banana, daktyla, szklankę mleka, łyżeczkę masła orzechowego oraz 2 łyżki roślinnego białka Daily Spoon (tylko 2 łyżki, a aż 11 wartościowych składników). Smacznego!
